İklim Bilimi Bilgi Yarışması Soruları

Soru 1

Dünya tarihinde bilinen en son büyük buzul çağı hangi jeolojik dönemde gerçekleşmiştir?

A. Kretase

B. Jura

C. Pleistosen

D. Devoniyen

Soru 2

Buzul dönemlerinde deniz seviyelerinin düşmesinin temel nedeni nedir?

A. Suyun büyük bir kısmının karalar üzerinde buz kütlesi olarak hapsolması

B. Okyanus akıntılarının yön değiştirmesi

C. Tektonik plakaların hareket etmesi

D. Yer çekimi kuvvetindeki değişimler

Soru 3

Dünya'nın yörünge hareketlerindeki değişimlerin iklim üzerindeki etkisini açıklayan teori hangisidir?

A. Milankovitch Döngüleri

B. Levha Tektoniği Teorisi

C. Büyük Patlama Teorisi

D. Sera Etkisi Teorisi

Soru 4

Buzul çağları arasında kalan, nispeten daha sıcak dönemlere ne ad verilir?

A. Kriyojenik dönem

B. İnterglasiyal dönem

C. Antroposen dönemi

D. Holosen dönemi

Soru 5

Dünya'nın tamamen buzlarla kaplandığı düşünülen ve 'Kartopu Dünya' olarak adlandırılan hipotez hangi dönemleri kapsar?

A. Proterozoik

B. Kuvaterner

C. Paleojen

D. Neojen

Soru 6

Buzul dönemlerinde atmosferdeki hangi gazın miktarının azalması küresel soğumayı tetiklemiştir?

A. Karbondioksit

B. Azot

C. Oksijen

D. Argon

Soru 7

Buzulların hareket ederek aşındırma yapması sonucu oluşan derin ve dik vadilere ne ad verilir?

A. Fiyort

B. Delta

C. Kanyon

D. Polye

Soru 8

Son buzul çağında yaşamış, kalın tüylü kürküyle tanınan ikonik memeli hangisidir?

A. Dev Tembel Hayvan

B. Mağara Aslanı

C. Kılıç Dişli Kaplan

D. Yünlü Mamut

Soru 9

Buzul çağlarının iklim kayıtlarını incelemek için bilim insanları en çok hangi yönteme başvurur?

A. Okyanus akıntısı simülasyonları

B. Uydu görüntüleri

C. Ağaç halkası incelemesi

D. Buz çekirdeği (ice core) analizi

Soru 10

Buzul dönemlerinde kıtaları birbirine bağlayan kara parçalarına ne ad verilir?

A. Yarımada

B. Kara köprüsü

C. Ada zinciri

D. Kıta sahanlığı

Soru 11

Günümüzde içinde bulunduğumuz jeolojik dönem hangisidir?

A. Pliyosen

B. Pleistosen

C. Miyosen

D. Holosen

Soru 12

Buzul dönemlerinin sona ermesinde en büyük etkenlerden biri nedir?

A. Okyanuslardaki tuz oranının artması

B. Dünya'nın kendi ekseni etrafındaki dönüş hızının değişmesi

C. Volkanik patlamaların durması

D. Güneş radyasyonundaki artış ve yörünge değişimleri

Soru 13

Hava kirliliğine neden olan ve 'sera etkisi' yaratarak küresel ısınmayı tetikleyen temel gaz aşağıdakilerden hangisidir?

A. Karbondioksit

B. Oksijen

C. Hidrojen

D. Azot

Soru 14

Sulara karışan hangi madde, sucul ekosistemlerde 'ötrofikasyon' denilen aşırı yosunlaşmaya ve oksijen azalmasına neden olur?

A. Ağır metaller

B. Petrol türevleri

C. Fosfat ve nitratlı gübreler

D. Plastik atıklar

Soru 15

Toprak kirliliğini önlemek için uygulanan 'atık yönetimi hiyerarşisinde' en son tercih edilmesi gereken yöntem nedir?

A. Düzenli depolama (çöplük)

B. Geri dönüşüm

C. Azaltma

D. Tekrar kullanım

Soru 16

Atmosferdeki ozon tabakasının incelmesine neden olan ve eskiden spreylerde kullanılan kimyasal grup hangisidir?

A. Karbonmonoksit

B. Metan gazları

C. Su buharı

D. Kloroflorokarbonlar (CFC)

Soru 17

Denizlerdeki plastik kirliliğinin en büyük kaynağı aşağıdakilerden hangisidir?

A. Balıkçılık faaliyetleri

B. Deniz altı sondajları

C. Deniz araçlarının temizliği

D. Kıyı ve nehir yoluyla karadan taşınan atıklar

Soru 18

Toprağın verimini düşüren ve yapısını bozan, tarımda yanlış sulama sonucu oluşan olay nedir?

A. Hava kirliliği

B. Çoraklaşma (Tuzlanma)

C. Erozyon

D. Heyelan

Soru 19

Asit yağmurlarının oluşumuna en fazla katkıda bulunan endüstriyel gazlar hangileridir?

A. Metan ve etan

B. Argon ve neon

C. Kükürt dioksit ve azot oksitler

D. Oksijen ve helyum

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi toprağı kirleten 'biyobozunur olmayan' bir maddedir?

A. Meyve kabukları

B. Ahşap parçaları

C. Plastik şişeler

D. Yapraklar

Soru 21

Su kirliliğini ölçmek için kullanılan 'Biyolojik Oksijen İhtiyacı' (BOİ) değeri neyi ifade eder?

A. Sudaki organik kirlilik miktarını

B. Sudaki canlı çeşitliliğini

C. Suyun sıcaklığını

D. Suyun tuz oranını

Soru 22

Şehirlerde hava kalitesini doğrudan tehdit eden, araç egzozlarından çıkan küçük boyutlu partiküllere ne ad verilir?

A. Ozon tabakası

B. İyonosfer

C. PM (Partikül Madde)

D. Sera gazı

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi doğrudan toprak kirliliğine yol açan bir tarım uygulamasıdır?

A. Organik gübreleme

B. Teraslama

C. Aşırı ve bilinçsiz kimyasal gübre kullanımı

D. Nadasa bırakma

Soru 24

Su kaynaklarımızı korumak için evsel atık suların arıtılmasında kullanılan en yaygın yöntem nedir?

A. Buharlaştırma

B. Biyolojik arıtma sistemleri

C. Kireçleme

D. Doğrudan denize boşaltma

Soru 25

Atmosferdeki sera gazlarının artması sonucu dünyanın ortalama sıcaklığının yükselmesine ne denir?

A. Asit yağmurları

B. Deprem

C. Ozon tabakası incelmesi

D. Küresel ısınma

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi en yaygın sera gazlarından biridir?

A. Azot

B. Oksijen

C. Karbondioksit

D. Helyum

Soru 27

Kutup bölgelerindeki buzulların erimesi sonucunda aşağıdakilerden hangisi gerçekleşir?

A. Kıta kayması

B. Deniz seviyesinde yükselme

C. Okyanusların kuruması

D. Deniz seviyesinde düşme

Soru 28

Havanın uzun yıllar boyunca gösterdiği ortalama duruma ne ad verilir?

A. Nem

B. İklim

C. Basınç

D. Hava durumu

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi yenilenebilir enerji kaynağıdır?

A. Doğalgaz

B. Petrol

C. Kömür

D. Güneş enerjisi

Soru 30

Atmosferin dünya çevresinde bir battaniye gibi işlev görerek ısının dışarı kaçmasını engellemesi olayına ne denir?

A. Fırtına etkisi

B. Rüzgar etkisi

C. Sera etkisi

D. Gelgit etkisi

Soru 31

Aşağıdakilerden hangisi karbon ayak izini azaltmaya yardımcı olur?

A. Fosil yakıt tüketimini artırmak

B. Daha fazla plastik kullanmak

C. Geri dönüşüm yapmak

D. Ormanları yok etmek

Soru 32

Dünyadaki bitkilerin karbondioksit alıp oksijen vermesi sürecine ne denir?

A. Yoğunlaşma

B. Solunum

C. Fotosentez

D. Buharlaşma

Soru 33

Aşağıdakilerden hangisi iklim değişikliğinin bir sonucudur?

A. Güneş lekesi artışı

B. Daha şiddetli fırtınalar

C. Ay tutulması

D. Yerçekimi değişimi

Soru 34

Denizlerin ısınmasıyla meydana gelen ve mercanların beyazlaşmasına neden olan olay nedir?

A. Deniz donması

B. Mercan beyazlaması

C. Yosun patlaması

D. Tsunami

Soru 35

Aşağıdakilerden hangisi fosil yakıt değildir?

A. Kömür

B. Doğalgaz

C. Rüzgar

D. Petrol

Soru 36

Bireylerin veya kurumların faaliyetleri sonucunda atmosfere salınan toplam sera gazı miktarına ne denir?

A. Ekosistem

B. Atmosfer basıncı

C. Karbon ayak izi

D. Biyoçeşitlilik

Soru 37

Gezegenimizin yaşamı destekleyen canlılar katmanına ne denir?

A. Hidrosfer

B. Biyosfer

C. Litosfer

D. Atmosfer

Soru 38

Hangi gaz atmosferde en yüksek oranda bulunur?

A. Oksijen

B. Karbondioksit

C. Azot

D. Metan

Soru 39

Sürdürülebilir kalkınmanın temel amacı nedir?

A. Doğayı koruyarak ihtiyaçları karşılamak

B. Sadece tarım yapmak

C. Sadece sanayileşmek

D. Tüm kaynakları tüketmek

Soru 40

Sera etkisini ilk kez 19. yüzyılda bilimsel olarak hesaplayan İsveçli kimyager kimdir?

A. Charles Darwin

B. Svante Arrhenius

C. Isaac Newton

D. Albert Einstein