10. Sınıf Genel Kültür Bilgi Yarışması Soruları

Soru 1

1921 yılında fotoelektrik etki üzerine yaptığı çalışmalarla Nobel Fizik Ödülü'nü kazanan bilim insanı kimdir?

A. Werner Heisenberg

B. Max Planck

C. Niels Bohr

D. Albert Einstein

Soru 2

Radyoaktivite konusundaki öncü araştırmalarıyla Nobel Fizik Ödülü'nü kazanan ve bu ödülü iki farklı alanda (Fizik ve Kimya) alan ilk kişi kimdir?

A. Lise Meitner

B. Marie Curie

C. Enrico Fermi

D. Ernest Rutherford

Soru 3

Kuantum mekaniğinin temelini atan 'belirsizlik ilkesi' ile 1932 Nobel Fizik Ödülü'nü kazanan bilim insanı hangisidir?

A. Paul Dirac

B. Louis de Broglie

C. Erwin Schrödinger

D. Werner Heisenberg

Soru 4

1933 yılında kuantum atom teorisi ve dalga mekaniği üzerine çalışmalarıyla Nobel Fizik Ödülü'ne layık görülen bilim insanı kimdir?

A. Erwin Schrödinger

B. Richard Feynman

C. Max Born

D. Wolfgang Pauli

Soru 5

X-ışınlarını keşfederek 1901'de verilen ilk Nobel Fizik Ödülü'nün sahibi olan bilim insanı kimdir?

A. Joseph John Thomson

B. Henri Becquerel

C. Wilhelm Conrad Röntgen

D. Pierre Curie

Soru 6

Transistörün icadıyla modern elektronik çağını başlatan ve 1956 Nobel Fizik Ödülü'nü paylaşan bilim insanlarından biri kimdir?

A. William Shockley

B. Jack Kilby

C. Gordon Moore

D. John Bardeen

Soru 7

2020 yılında kara deliklerin oluşumunun genel görelilik teorisinin sağlam bir kanıtı olduğunu keşfeden ve ödüle layık görülen bilim insanı kimdir?

A. Andrea Ghez

B. Stephen Hawking

C. Roger Penrose

D. Kip Thorne

Soru 8

Lazer teknolojisinin geliştirilmesine katkıları nedeniyle 1964 yılında Nobel Fizik Ödülü'nü kazanan bilim insanı kimdir?

A. Nikolay Basov

B. Arthur Schawlow

C. Charles Townes

D. Dennis Gabor

Soru 9

Parçacık fiziğinde 'standart model'in temelini oluşturan parçacık etkileşimleri üzerine yaptığı çalışmalarla 1979 Nobel Fizik Ödülü'nü kazanan kişi kimdir?

A. Sheldon Glashow

B. Murray Gell-Mann

C. Abdus Salam

D. Richard Feynman

Soru 10

Graphene (grafen) üzerindeki çığır açan deneyleriyle 2010 Nobel Fizik Ödülü'nü kazanan bilim insanı ikilisi kimlerdir?

A. Peter Higgs ve François Englert

B. Andre Geim ve Konstantin Novoselov

C. Takaaki Kajita ve Arthur McDonald

D. Serge Haroche ve David Wineland

Soru 11

Kütleçekimsel dalgaların doğrudan gözlemlenmesiyle 2017 Nobel Fizik Ödülü'nü kazanan LIGO projesinin öncüleri arasında kim yer almaktadır?

A. Barry Barish

B. Reinhard Genzel

C. James Peebles

D. Rainer Weiss

Soru 12

2013 yılında Higgs bozonunun teorik keşfiyle Nobel Fizik Ödülü'nü kazanan bilim insanı kimdir?

A. Peter Higgs

B. Brian Schmidt

C. Saul Perlmutter

D. Carl Wieman

Soru 13

1901 yılında verilen ilk Nobel Kimya Ödülü, hangi alandaki çalışmalarıyla Jacobus Henricus van 't Hoff'a verilmiştir?

A. Kimyasal dinamik ve osmotik basınç yasaları

B. Sentetik polimerler

C. Radyoaktif elementlerin keşfi

D. Periyodik tablonun oluşturulması

Soru 14

Marie Curie, 1911 yılında Nobel Kimya Ödülü'nü hangi keşfiyle kazanmıştır?

A. Kuantum kimyası kuralları

B. DNA yapısının aydınlatılması

C. Radyum ve polonyum elementlerinin keşfi

D. Protein sentezi mekanizması

Soru 15

Fullerenlerin (C60) keşfiyle 1996 Nobel Kimya Ödülü'nü kazanan bilim insanları, karbonun hangi formunu bulmuşlardır?

A. Karbon nanotüp

B. Elmas

C. Buckyball (top şeklindeki karbon molekülleri)

D. Grafen

Soru 16

2013 yılında 'Karmaşık kimyasal sistemler için çok ölçekli modeller' geliştirdikleri için Nobel alan araştırmacılar, kimyayı hangi alana taşımışlardır?

A. Doğal ürün sentezi

B. Jeokimya

C. Bilgisayar modellemesi

D. Nükleer fizik

Soru 17

2016 Nobel Kimya Ödülü, 'moleküler makinelerin tasarımı ve sentezi' için verilmiştir. Bu makineler en temel düzeyde neyi hedefler?

A. Kontrollü hareket eden moleküler yapılar

B. Gelişmiş pil teknolojileri

C. Plastik geri dönüşümü

D. Doğal fotosentezin taklidi

Soru 18

Yeşil Floresan Proteini (GFP) üzerindeki çalışmalarıyla 2008 Nobel Kimya Ödülü'nü kazanan bilim insanları, biyolojik görüntülemede neyi mümkün kılmıştır?

A. Hücre içindeki proteinlerin izlenmesi

B. Kanserli hücrelerin yok edilmesi

C. Antibiyotik direncinin ölçülmesi

D. DNA'nın hızlı dizilenmesi

Soru 19

2020 yılında Nobel Kimya Ödülü'ne layık görülen CRISPR-Cas9 teknolojisi temel olarak ne işe yarar?

A. Gen düzenleme (DNA'da hassas kesim yapma)

B. Yeni bir elementin sentezlenmesi

C. Yapay zeka ile ilaç tasarımı

D. Plastiklerin biyolojik parçalanması

Soru 20

1954 yılında 'Kimyasal bağların doğası' üzerine çalışmalarıyla ödül alan ve Nobel'i tek başına kazanan nadir bilim insanlarından biri kimdir?

A. Dmitri Mendeleev

B. Fritz Haber

C. Robert Woodward

D. Linus Pauling

Soru 21

2019 Nobel Kimya Ödülü, lityum-iyon pillerin geliştirilmesine verilmiştir. Bu pillerin en büyük avantajı nedir?

A. Sadece güneş enerjisiyle çalışmaları

B. Doğada tamamen çözünebilir olmaları

C. Radyoaktif izotoplar içermeleri

D. Çok yüksek enerji yoğunluğu ve şarj edilebilir olmaları

Soru 22

1995 Nobel Kimya Ödülü, ozon tabakasının incelmesi üzerine çalışmalarıyla kime verilmiştir?

A. Venkatraman Ramakrishnan

B. Aaron Ciechanover

C. Peter Agre

D. Mario Molina ve arkadaşları

Soru 23

2021 Nobel Kimya Ödülü 'asimetrik organokataliz' çalışmasıyla verilmiştir. Katalizörlerin amacı nedir?

A. Moleküllerin ağırlığını ölçmek

B. Elementleri birbirine dönüştürmek

C. Sıcaklığı sabit tutmak

D. Kimyasal tepkimeleri hızlandırmak ve seçiciliği artırmak

Soru 24

2005 yılında 'organik sentezde metatez yöntemi' ile ödül alan bilim insanları, kimyanın hangi alanında devrim yapmıştır?

A. Kuantum bilgisayar çiplerinin üretimi

B. Hava kirliliğinin moleküler düzeyde temizlenmesi

C. Okyanus suyunun tuzdan arındırılması

D. İlaç ve malzeme üretiminde moleküler bağların yeniden düzenlenmesi

Soru 25

1928 yılında penisilini keşfederek modern antibiyotik çağını başlatan ve 1945'te Nobel Tıp Ödülü'nü alan bilim insanı kimdir?

A. Louis Pasteur

B. Robert Koch

C. Alexander Fleming

D. Edward Jenner

Soru 26

Hücrelerin kendi bileşenlerini geri dönüştürme süreci olan 'otofaji' üzerine çalışmalarıyla 2016 Nobel Tıp Ödülü'nü kazanan Japon bilim insanı kimdir?

A. Shinya Yamanaka

B. Yoshinori Ohsumi

C. Tu Youyou

D. Tasuku Honjo

Soru 27

İnsülinin keşfiyle diyabet tedavisinde devrim yaratan ve 1923 yılında Nobel Tıp Ödülü'nü paylaşan isimler kimlerdir?

A. Karl Landsteiner ve Erwin Popper

B. Barry Marshall ve Robin Warren

C. Frederick Banting ve Charles Best

D. James Watson ve Francis Crick

Soru 28

Mide ülserine 'Helicobacter pylori' bakterisinin neden olduğunu kanıtlayarak 2005'te Nobel alan bilim insanları kimlerdir?

A. Mario Capecchi ve Oliver Smithies

B. Elizabeth Blackburn ve Carol Greider

C. Luc Montagnier ve Françoise Barré-Sinoussi

D. Barry Marshall ve Robin Warren

Soru 29

DNA'nın çift sarmal yapısını keşfederek genetik biliminde çığır açan ve 1962 Nobel Tıp Ödülü'nü alan ikili kimdir?

A. Emmanuelle Charpentier ve Jennifer Doudna

B. James Watson ve Francis Crick

C. Gregor Mendel ve Thomas Morgan

D. Barbara McClintock ve Craig Venter

Soru 30

Sıtma hastalığına karşı 'artemisinin' adlı ilacı bularak milyonlarca hayat kurtaran ve 2015 Nobel Tıp Ödülü'nü kazanan Çinli bilim insanı kimdir?

A. Harald zur Hausen

B. Youyou Tu

C. Bruce Beutler

D. Ralph Steinman

Soru 31

Kan gruplarını keşfederek güvenli kan naklinin yolunu açan ve 1930 Nobel Tıp Ödülü'nü alan bilim insanı kimdir?

A. Selman Waksman

B. Gerhard Domagk

C. Karl Landsteiner

D. Paul Ehrlich

Soru 32

Kanser tedavisinde bağışıklık sisteminin frenlerini kaldırmaya dayalı (immünoterapi) keşifleriyle 2018 Nobel Tıp Ödülü'nü alan isimlerden biri hangisidir?

A. James P. Allison

B. Peter Ratcliffe

C. Gregg Semenza

D. William Kaelin

Soru 33

Hücrelerin oksijen seviyesini nasıl algıladığını ve buna nasıl uyum sağladığını keşfeden bilim insanlarına 2019 Nobel Ödülü verildi. Bu süreç aşağıdakilerden hangisiyle ilgilidir?

A. Sinir iletim hızı

B. Viral enfeksiyonlar

C. Hücre metabolizması ve adaptasyonu

D. Kök hücre farklılaşması

Soru 34

COVID-19 aşılarında kullanılan mRNA teknolojisinin temelini atan çalışmalarıyla 2023 Nobel Tıp Ödülü'nü kazanan bilim insanı kimdir?

A. Jennifer Doudna

B. Emmanuelle Charpentier

C. Françoise Barré-Sinoussi

D. Katalin Karikó

Soru 35

Hücre bölünmesi ve yaşlanmada kritik rol oynayan 'telomer' yapısını keşfeden bilim insanları, hangi yıl Nobel Tıp Ödülü'nü kazanmıştır?

A. 2002

B. 2012

C. 2009

D. 2020

Soru 36

CRISPR-Cas9 gen düzenleme teknolojisini geliştirerek 2020 Nobel Kimya Ödülü'nü (tıbbi uygulamalarıyla) alan iki bilim insanı kimdir?

A. John Gurdon ve Shinya Yamanaka

B. Svante Pääbo ve David Julius

C. Emmanuelle Charpentier ve Jennifer Doudna

D. Arvid Carlsson ve Paul Greengard