12. Sınıf Coğrafya Bilgi Yarışması Soruları

Soru 1

Doğal afet risk yönetimi sürecinde 'risk azaltma' aşamasında aşağıdakilerden hangisi doğrudan yer alır?

A. Afetzedeler için geçici barınma alanlarının kurulması

B. Afet sonrası acil yardım ekiplerinin bölgeye sevki

C. Hasar gören altyapı sistemlerinin onarılması

D. Fay hatları üzerinde yapılaşmanın yasaklanması

Soru 2

Küresel iklim değişikliğinin bölgesel etkileri göz önüne alındığında, Akdeniz havzasında aşağıdakilerden hangisinin yaşanması beklenir?

A. Yağış rejiminin düzene girmesi

B. Buzul erimelerinin tarımı desteklemesi

C. Deniz seviyesinin alçalması

D. Şiddetli kuraklık ve orman yangınlarının artması

Soru 3

Küresel su sorununun çözümünde 'sanal su' kavramı neyi ifade eder?

A. Yeraltı su kaynaklarının yapay yollarla beslenmesi

B. Bir ürünün üretimi için harcanan toplam su miktarı

C. Deniz suyunun arıtılarak içme suyuna dönüştürülmesi

D. Geri dönüştürülmüş atık suların tarımda kullanımı

Soru 4

Gıda güvensizliği ile mücadele eden bir ülkede, tarım politikası olarak aşağıdakilerden hangisinin uygulanması en sürdürülebilir yöntemdir?

A. Yerel tohumların korunması ve verimliliğin artırılması

B. Tarımsal arazilerin sanayi bölgelerine dönüştürülmesi

C. Tarımsal üretimin tamamen dış pazara endekslenmesi

D. Sadece nakit getiren endüstriyel ürünlerin ekilmesi

Soru 5

Enerji güvenliğini sağlamak için ülkelerin 'enerji sepetini çeşitlendirmesi' ne anlama gelir?

A. Enerjinin iletim hatlarını tek bir ülkeye bağlamak

B. Sadece tek bir enerji kaynağına bağımlı kalmak

C. Enerji üretiminde yenilenebilir kaynakların payını artırmak

D. Enerji ithalatını tamamen durdurmak

Soru 6

Küresel göç hareketlerinde 'itici faktörler' arasında aşağıdakilerden hangisi yer alır?

A. Gidilen ülkedeki iş olanaklarının fazlalığı

B. Daha iyi eğitim alma isteği

C. Gidilen ülkedeki yüksek yaşam standartları

D. Savaş, çatışma ve etnik baskılar

Soru 7

Şehirleşme sorunlarından olan 'slum' (gecekondu) bölgelerinin iyileştirilmesinde en etkili yöntem nedir?

A. Altyapı, sağlık ve eğitim hizmetlerini bölgeye götürmek

B. Bölge halkını zorla kırsal kesime geri göndermek

C. Bölgeyi tamamen yıkıp yerleşimi yasaklamak

D. Bölgeyi sadece turizm alanı ilan etmek

Soru 8

İnsani Gelişme Endeksi (İGE) hesaplanırken aşağıdakilerden hangisi dikkate alınır?

A. Ülkenin yüzölçümü ve doğal kaynak zenginliği

B. Ülkenin yıllık toplam dış borç miktarı

C. Ülkenin askeri gücü ve ordu büyüklüğü

D. Okullaşma oranı, yaşam süresi ve kişi başına düşen gelir

Soru 9

Sürdürülebilir kalkınmanın temel ilkesi aşağıdakilerden hangisidir?

A. Doğal kaynakları gelecek nesillerin hakkını gözeterek kullanmak

B. Sadece sanayileşmiş ülkelerin büyümesini desteklemek

C. Tüketimi artırarak üretimi sürekli kılmak

D. Ekonomik büyümeyi çevresel faktörlerden bağımsız tutmak

Soru 10

Dünya Ticaret Örgütü'nün (DTÖ) temel kuruluş amacı nedir?

A. Sadece gelişmiş ülkeler arasında ticaret yapmak

B. Küresel ticaretin kurallarını belirleyerek engelleri azaltmak

C. Ülkelerin para birimlerini sabitlemek

D. Ülkeler arası sınırları tamamen kaldırmak

Soru 11

Avrupa Birliği (AB) gibi bölgesel entegrasyonların temel ekonomik getirisi nedir?

A. Üye ülkeler arasında gümrük vergilerinin kaldırılması

B. Üye ülkelerin tüm topraklarını ortak kullanması

C. Dış ülkelerle ticaretin tamamen yasaklanması

D. Üye ülkelerin kendi para birimlerini yasaklaması

Soru 12

Jeopolitik güç merkezleri bağlamında, bir ülkenin 'yumuşak gücü' aşağıdakilerden hangisiyle ölçülür?

A. Kültürel etki, diplomasi ve eğitim başarısı

B. Stratejik maden rezervleri

C. Nükleer silah kapasitesi

D. Askeri operasyon kabiliyeti

Soru 13

Türkiye'nin jeopolitik konumunu etkileyen en önemli kalıcı faktör aşağıdakilerden hangisidir?

A. Modern sanayi tesislerinin sayısı

B. Yıllık yağış miktarı

C. Ülke içindeki nüfus yoğunluğu

D. Asya ve Avrupa kıtaları arasında köprü olması

Soru 14

Doğu Akdeniz'de yaşanan enerji rekabetinin temel sebebi nedir?

A. Bölgedeki balıkçılık kaynaklarının paylaşımı

B. Bölgedeki tatlı su kaynaklarının azlığı

C. Deniz tabanındaki hidrokarbon rezervlerinin varlığı

D. Turizm gelirlerinin bölüştürülmesi

Soru 15

Türk Boğazlarının (İstanbul ve Çanakkale) uluslararası stratejik önemi nedir?

A. Karadeniz'e kıyısı olan ülkelerin dünya denizlerine tek çıkış noktası olması

B. İklim değişikliğini engellemesi

C. Dünyanın en derin boğazları olması

D. Sadece Türkiye'nin ticaretine hizmet etmesi

Soru 16

Doğal afet riski yönetimi sürecinde 'zarar azaltma' aşamasında aşağıdakilerden hangisi öncelikli olarak uygulanmalıdır?

A. Depreme dayanıklı yapıların inşası ve imar planlarının denetlenmesi

B. Afet sonrası acil yardım ekiplerinin bölgeye sevki

C. Afetzedeler için geçici barınma alanlarının oluşturulması

D. Afet sonrası hasar tespit çalışmalarının yürütülmesi

Soru 17

İklim değişikliğinin bölgesel etkileri göz önüne alındığında, Akdeniz Havzası'nda yaşanması beklenen en temel sorun aşağıdakilerden hangisidir?

A. Buzul erimelerine bağlı deniz seviyesi yükselmesi

B. Tundra ekosisteminin ormanlara dönüşmesi

C. Tropikal siklonların sıklığının artması

D. Şiddetli kuraklık ve su kaynaklarının azalması

Soru 18

Küresel su sorununa yönelik sürdürülebilir bir çözüm olarak aşağıdakilerden hangisi gösterilebilir?

A. Atık suların geri kazanımı ve damla sulama sistemlerinin teşviki

B. Akarsuların yönünün kalıcı olarak değiştirilmesi

C. Yeraltı sularının daha yoğun bir şekilde kullanılması

D. Tarımda geleneksel salma sulama yöntemlerinin yaygınlaştırılması

Soru 19

Gıda güvensizliği ile mücadele eden bir ülkede uygulanacak en etkili tarım politikası aşağıdakilerden hangisidir?

A. Tarımsal üretimi tamamen bırakıp gıdayı ithal etmek

B. Sadece nakit getirisi yüksek olan endüstri bitkilerine odaklanmak

C. Tarım arazilerini sanayi bölgelerine dönüştürerek kalkınmayı sağlamak

D. Yerli tohum kullanımını teşvik ederek tarımsal verimliliği artırmak

Soru 20

Enerji güvenliğini sağlamak isteyen bir ülkenin 'enerji dönüşümü' kapsamında yapması gereken en mantıklı hamle nedir?

A. Enerji verimliliğini düşürerek tüketimi artırmak

B. Yenilenebilir enerji kaynaklarının toplam enerji portföyündeki payını yükseltmek

C. Fosil yakıt rezervlerine olan bağımlılığı artırmak

D. Enerji üretiminde kömür santrallerinin sayısını artırmak

Soru 21

Küresel göç hareketlerinin temel itici güçlerinden biri olan 'siyasi istikrarsızlık' ve 'çatışmalar', en çok hangi göç türünü tetiklemektedir?

A. Mevsimlik işçi göçü

B. Eğitim amaçlı göç

C. Mülteci ve sığınmacı göçü

D. Beyin göçü

Soru 22

Hızla büyüyen şehirlerde ortaya çıkan 'gecekondu' veya 'slum' alanlarının temel sorunu aşağıdakilerden hangisidir?

A. Şehir merkezine uzak olmaları

B. Sanayi bölgelerine çok yakın konumlanmaları

C. Nüfus yoğunluğunun çok düşük olması

D. Altyapı, sağlık ve sosyal hizmetlerden yoksun olmaları

Soru 23

Bir ülkenin gelişmişlik düzeyini ölçmek için kullanılan 'İnsani Gelişme Endeksi' (İGE) hesaplanırken aşağıdakilerden hangisi dikkate alınır?

A. Sadece ülkenin toplam ihracat miktarı

B. Ülkenin yüzölçümü ve doğal kaynak zenginliği

C. Ülkedeki toplam araç sayısı

D. Beklenen yaşam süresi, eğitim düzeyi ve kişi başına düşen gelir

Soru 24

Sürdürülebilir kalkınma ve yeşil ekonomi anlayışının temel amacı nedir?

A. Ekonomik büyümeyi çevresel değerleri koruyarak gerçekleştirmek

B. Doğal kaynakları mümkün olan en kısa sürede tüketmek

C. Tüketimi maksimum düzeye çıkararak refahı artırmak

D. Sanayileşmeyi durdurarak tamamen tarıma dönmek

Soru 25

Dünya Ticaret Örgütü'nün (DTÖ) temel işlevi aşağıdakilerden hangisidir?

A. Ülkelerin iç hukuk sistemlerini yönetmek

B. Ülkeler arasındaki askeri sınırları belirlemek

C. Uluslararası ticareti düzenlemek ve engelleri kaldırmak

D. Her ülkeye eşit miktarda ürün kotası belirlemek

Soru 26

Avrupa Birliği (AB) gibi bölgesel entegrasyonların temel hedeflerinden biri aşağıdakilerden hangisidir?

A. Diğer kıtalarla olan tüm ticaret ilişkilerini kesmek

B. Üye ülkelerin ordularını tamamen feshetmek

C. Üye ülkeler arasındaki ekonomik ve siyasi iş birliğini geliştirmek

D. Üye ülkelerin dillerini tek bir dilde birleştirmek

Soru 27

Jeopolitik açıdan 'güç merkezleri' değerlendirildiğinde, günümüzde bir ülkenin gücünü belirleyen temel unsur hangisidir?

A. Sadece ordusunun büyüklüğü

B. Ülkenin sadece tarımsal üretim kapasitesi

C. Ekonomik, teknolojik ve askeri kapasitenin birleşimi

D. Ülkenin tarihsel geçmişi ve hanedanlık yapısı

Soru 28

Türkiye'nin jeopolitik konumunun sağladığı en büyük avantaj aşağıdakilerden hangisidir?

A. Yeraltı kaynakları bakımından dünyanın en zengin ülkesi olması

B. Üç kıtayı birbirine bağlayan köprü niteliğinde olması

C. Dünyanın en büyük okyanuslarına doğrudan kıyısı olması

D. Tüm komşularıyla aynı siyasi sisteme sahip olması

Soru 29

Doğu Akdeniz'de son yıllarda yaşanan enerji rekabetinin temel nedeni nedir?

A. Bölgedeki yoğun balıkçılık faaliyetleri

B. Bölgenin yoğun turizm potansiyeli

C. Tarihi eserlerin korunması konusundaki anlaşmazlıklar

D. Keşfedilen zengin doğal gaz ve petrol yatakları

Soru 30

Türk Boğazlarının (İstanbul ve Çanakkale) stratejik önemi en çok hangi faktörle ilgilidir?

A. Bölgedeki tatlı su kaynaklarının bolluğu

B. Boğazların sadece turistik amaçlı kullanılması

C. Boğazların çok derin olması nedeniyle büyük gemilerin geçişine izin vermesi

D. Karadeniz'e kıyısı olan ülkelerin dünya denizlerine açılan tek kapısı olması

Soru 31

Aşağıdakilerden hangisi doğal afet riskini azaltmak için uygulanan 'sakınım' planlamalarından biri değildir?

A. Afet sonrası yardım ekiplerinin kurulması

B. Fay hatları üzerine yerleşim yasağı getirilmesi

C. Deprem yönetmeliğine uygun yapı denetimi

D. Dere yataklarının imara kapatılması

Soru 32

Paris Anlaşması'nın temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?

A. Gelişmekte olan ülkelere doğrudan nakit yardımı sağlamak

B. Okyanuslardaki plastik kirliliğini bitirmek

C. Küresel sıcaklık artışını 2 derece ile sınırlandırmak

D. Nükleer enerji kullanımını tamamen yasaklamak

Soru 33

İklim değişikliği sonucunda Türkiye'nin iç bölgelerinde beklenen temel değişiklik nedir?

A. Yağış miktarında artış

B. Sürekli kış koşulları

C. Deniz seviyesinin yükselmesi

D. Kuraklaşma ve çölleşme riski

Soru 34

Aşağıdakilerden hangisi iklim değişikliğine uyum (adaptasyon) stratejilerinden biridir?

A. Fosil yakıt kullanımını artırmak

B. Ormanları tarım arazisine çevirmek

C. Kömür santrallerini kapatmak

D. Kuraklığa dayanıklı tarım ürünleri geliştirmek

Soru 35

Doğal afet riski yönetiminde 'erken uyarı sistemleri' en çok hangi afette hayati öneme sahiptir?

A. Deprem

B. Heyelan

C. Tsunami

D. Kaya düşmesi

Soru 36

Küresel iklim değişikliği ile biyoçeşitlilik arasındaki ilişki düşünüldüğünde, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A. Isınan denizler mercan beyazlamasına yol açar

B. İklim değişikliği biyoçeşitliliği artırır

C. Türler yaşam alanı bulamadığı için göç eder

D. Buzulların erimesi kutup ekosistemini bozar

Soru 37

Aşağıdakilerden hangisi sera gazı emisyonunu azaltmaya yönelik bir küresel politikadır?

A. Orman alanlarını azaltmak

B. Deniz ulaşımını yasaklamak

C. Karbon vergisi uygulamaları

D. Endüstriyel tarımı teşvik etmek

Soru 38

Afet yönetimi sürecinde 'iyileştirme' evresinin temel amacı nedir?

A. Hasar tespiti yapmak

B. Afet öncesi önlem almak

C. Afet anında kurtarma yapmak

D. Hayatı normal akışına döndürmek

Soru 39

Küresel ısınmanın deniz seviyeleri üzerindeki en belirgin etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

A. Kıyı ovalarının sular altında kalması

B. Okyanus akıntılarının durması

C. Kıyı çizgilerinin gerilemesi

D. Deniz suyunun tatlılaşması

Soru 40

Türkiye'de sel ve taşkın riskinin en yüksek olduğu bölgeler genellikle neresidir?

A. İç Anadolu

B. Karadeniz

C. Doğu Anadolu

D. Güneydoğu Anadolu