Üniversite Ekonomi Bilgi Yarışması Soruları ve Cevapları

1. 'Yoksulluk Tuzağı' kavramına göre, az gelişmiş ülkelerin düşük büyüme hızından kurtulamamasının temel sebebi nedir?

A)Yetersiz sermaye birikimi nedeniyle düşük gelir ve düşük tasarruf döngüsü

B)Uluslararası finans kuruluşlarının borçlandırma politikaları

C)Genç nüfusun beyin göçü ile ülkeyi terk etmesi

D)Doğal kaynakların aşırı kullanımı ve tükenmesi

2. Heteroskedastisiteyi tespit etmek için kullanılan, hata terimlerinin karesinin bağımsız değişkenlerin fonksiyonu olduğunu varsayan test hangisidir?

A)Ramsey RESET Testi

B)White Testi

C)Hausman Testi

D)VIF Testi

3. Ödemeler dengesindeki 'net hata ve noksan' kalemi neden oluşur?

A)Yatırım harcamaları

B)İhracat geliri

C)Kayıt dışı işlemler ve ölçüm hataları

D)Merkez bankası müdahalesi

4. Merkez bankasının piyasadaki döviz likiditesini yönetmek için yaptığı işlemlere ne ad verilir?

A)Sterilizasyon

B)Reeskont işlemi

C)Döviz müdahalesi

D)Açık piyasa işlemi

5. Davranışsal ekonomide 'çerçeveleme etkisi' (framing effect) nedir?

A)Sunum şeklinin kararları etkilemesi

B)Gelirin etkisi

C)Reklamların etkisi

D)Fiyatların etkisi

6. Ekonomik büyüme en doğru hangi gösterge ile ölçülür?

A)Reel GSYH artışı

B)Nominal GSYH artışı

C)Döviz kuru değişimi

D)Para arzı artışı

7. Bütçe doğrusunun eğimi neyi ifade eder?

A)Fayda oranını

B)Tüketici tercihini

C)Geliri

D)Malların fiyat oranını

8. 1973 Petrol Krizi'nin ekonomide yarattığı temel durum nedir?

A)Tam istihdam

B)Yüksek büyüme

C)Stagflasyon

D)Deflasyon

9. Phillips eğrisinin kısa dönemde aşağı yönlü kaymasına neden olan en temel faktör nedir?

A)Enflasyon beklentilerinin düşmesi

B)İşsizlik oranının artması

C)Para arzının kısılması

D)Vergi oranlarının yükselmesi

10. Phillips Eğrisi temel olarak hangi iki değişken arasındaki ilişkiyi açıklar?

A)Enflasyon ve işsizlik

B)Faiz ve döviz kuru

C)Bütçe açığı ve büyüme

D)Tüketim ve tasarruf

11. Bütçe açığının finansmanı için en çok kullanılan yöntem nedir?

A)Sadece para basımı

B)Hibe almak

C)Özelleştirme

D)İç ve dış borçlanma

12. Transfer ödemeleri nedir?

A)Karşılığında mal veya hizmet alınmayan ödemeler

B)Borç faizleri

C)Devletin maaş ödemeleri

D)Yatırım teşvikleri

13. Paranın miktar teorisine göre para arzındaki artış uzun dönemde neye yol açar?

A)Faiz düşüşüne

B)İstihdam artışına

C)Üretim artışına

D)Fiyatlar genel düzeyinde artışa

14. Maliyet enflasyonu (arz yönlü) neden kaynaklanır?

A)Üretim maliyetlerindeki artış

B)Para arzı artışı

C)Tüketim artışı

D)İhracat artışı

15. Rostow'un Büyüme Aşamaları modeline göre, bir ekonominin 'kalkış' (take-off) aşamasına geçebilmesi için tasarruf oranının GSYH'ye oranının yaklaşık ne kadar olması gerekir?

A)%10'un üzerinde

B)%2'nin altında

C)%5'in üzerinde

D)%25'in üzerinde

16. Talep eğrisinin sağa kaymasına ne neden olur?

A)Üretim teknolojisinin gelişmesi

B)Tüketici gelirinin artması

C)Girdi fiyatlarının artması

D)Malın fiyatının düşmesi

17. Üretim olanakları eğrisi neyi gösterir?

A)Tüketici tercihlerini

B)Maksimum üretim kapasitesini

C)Para arzını

D)Enflasyonu

18. Bütçe dengesi nedir?

A)Para arzı = Para talebi

B)Kamu gelirleri = Kamu giderleri

C)Yatırım = Tasarruf

D)İhracat = İthalat

19. Friksiyonel (geçici) işsizlik nedir?

A)İş arama sürecindeki geçiş dönemi

B)Fabrika kapanması

C)Robotlaşma

D)Mevsimlik işler

20. Eksik bilgiye dayalı oyunlarda, oyuncuların stratejilerini rakiplerinin hamlelerine göre güncellediği denge türü hangisidir?

A)Karma strateji Nash dengesi.

B)Mükemmel Bayesçi Denge (Perfect Bayesian Equilibrium).

C)Pareto optimalite.

D)Sıralı oyun dengesi.

21. Davranışsal ekonomide 'zaman tutarsızlığı' ne anlama gelir?

A)Gelecekteki ödül yerine bugünkü ödülü tercih etme

B)Para yönetimi

C)Hatalı planlama

D)Geç kalma

22. Kahneman'ın 'Hızlı ve Yavaş Düşünme' kitabında bahsettiği, otomatik, sezgisel ve duygusal olan düşünce sistemi hangisidir?

A)Sistem 2

B)Sistem 1

C)Mantıksal çıkarım

D)Bilişsel süreç

23. Nash dengesi tanımı hangisidir?

A)Kimsenin stratejisini değiştirerek kârını artıramadığı durum

B)Piyasanın çöktüğü durum

C)En yüksek kârın elde edildiği durum

D)İşbirliğinin sağlandığı durum

24. Bağımlılık teorisine göre azgelişmişliğin nedeni nedir?

A)Doğal kaynak eksikliği

B)Tembellik

C)Merkez ülkelerin çevre ülkeleri sömürmesi

D)Yanlış para politikası

25. Pareto Optimalitesi ile Nash Dengesi arasındaki temel fark nedir?

A)Nash dengesi her zaman Pareto optimaldir.

B)Nash dengesi, bireysel teşviklere odaklanırken, Pareto optimalitesi toplumsal refahı gözetir.

C)Pareto optimalitesi sadece oyun teorisinde kullanılır.

D)İkisi de aynı kavramı ifade eder.

26. Türkiye ekonomisinde 'kayıt dışı ekonomi' neye yol açar?

A)İhracat artışı

B)Vergi kaybı ve istatistiksel sapma

C)Enflasyonun düşmesi

D)Büyümenin artması

27. Davranışsal ekonomide 'zihinsel muhasebe' (mental accounting) nedir?

A)Parayı kaynağına göre farklı kategorilerde değerlendirme

B)Bütçe yapma

C)Matematiksel hesap yapma

D)Borç hesaplama

28. Fisher etkisine göre enflasyon bekleyişleri artarsa ne olur?

A)Enflasyon düşer

B)Para arzı azalır

C)Reel faizler artar

D)Nominal faizler artar

29. Enflasyon vergisi nedir?

A)Kurumlar vergisi

B)Doğrudan alınan vergiler

C)Paranın satın alma gücünün düşmesiyle oluşan gizli vergi

D)KDV artışı

30. Mundell-Fleming modeline göre esnek döviz kuru rejiminde genişletici maliye politikası uygulandığında kısa vadede ne olur?

A)Cari açık artar, faiz yükselir

B)Milli gelir artar, döviz kuru değişmez

C)Toplam talep artar, döviz kuru değer kazanır

D)Maliye politikasının etkisi sermaye hareketliliği ile sınırlanır

31. Sıralı oyunlarda (sequential games) kullanılan çözüm yöntemi nedir?

A)Ekonometrik analiz

B)Geriye doğru tümevarım

C)Denge analizi

D)Doğrusal programlama

32. Sermaye hareketliliğinin tam olduğu bir ekonomide ne olur?

A)İhracat artar

B)Enflasyon durur

C)Faiz oranları dünya faiz düzeyine eşitlenir

D)Kur sabitlenir

33. Bir ülkenin ödemeler dengesinde cari açık vermesinin doğrudan sonucu nedir?

A)Merkez Bankası rezervleri artar

B)Dış borçlanma ihtiyacı artar

C)Para arzı azalır

D)İhracat ithalattan fazladır

34. İnsanların bir ürünü, o ürüne sahip oldukları için sahip olmayan birine göre daha fazla değerlemeleri eğilimine ne denir?

A)Düşük maliyet etkisi

B)Sahiplik Etkisi (Endowment Effect)

C)Gelecek İndirgemesi

D)Statüko Önyargısı

35. Merkez Bankası'nın açık piyasa işlemleri (APİ) neyi hedefler?

A)Hisse senedi fiyatlarını yükseltmeyi

B)Para arzını kontrol etmeyi

C)İhracatı artırmayı

D)Vergi toplamayı

36. Ekonomik krizlerde 'borç deflasyonu' (Irving Fisher) neyi savunur?

A)Borçların iyi olduğu

B)Borçların geri ödenmesinin deflasyonist baskı yaratması

C)Enflasyonun iyi olduğu

D)Büyümenin şart olduğu

37. Coase Teoremi'ne göre dışsallıklar nasıl çözülür?

A)Üretim yasaklarıyla

B)Devlet vergileriyle

C)Mülkiyet haklarının net tanımlanmasıyla

D)Sübvansiyonlarla

38. GSYH'de 'net faktör gelirleri' neyi ifade eder?

A)İhracat - İthalat

B)Yatırımlar

C)Yurt dışından gelen gelir - Yurt dışına giden gelir

D)Vergiler - Sübvansiyonlar

39. Kalkınma ekonomisinde 'ithal ikamesi' ne demektir?

A)Döviz kullanmamak

B)İthalatı teşvik etmek

C)İthal edilen malların yurt içinde üretilmesi

D)İhracatı yasaklamak

40. Bir kararın sonucunun nasıl sunulduğunun (örneğin %90 başarı oranı vs %10 başarısızlık oranı), insanların kararını değiştirmesi durumu nedir?

A)Sürü davranışı

B)Bilişsel maliyet

C)Çerçeveleme (Framing) Etkisi

D)Zihinsel muhasebe