Üniversite Psikoloji Bilgi Yarışması Soruları

Soru 1

Beynin duyusal bilgileri işleyen ve motor tepkileri kontrol eden en dış tabakası nedir?

A. Serebellum

B. Hipotalamus

C. Serebral korteks

D. Talamus

Soru 2

Nöronlar arasında iletişimi sağlayan kimyasal habercilere ne ad verilir?

A. Hormonlar

B. Reseptörler

C. Enzimler

D. Nörotransmiterler

Soru 3

Duygusal tepkilerin (özellikle korku) işlenmesinde anahtar rol oynayan limbik sistem yapısı hangisidir?

A. Pons

B. Amigdala

C. Hipokampus

D. Talamus

Soru 4

Hangi nörotransmiter eksikliği Parkinson hastalığı ile doğrudan ilişkilidir?

A. Dopamin

B. GABA

C. Serotonin

D. Asetilkolin

Soru 5

Beynin 'yönetici işlevlerini' (planlama, karar verme) yöneten lob hangisidir?

A. Parietal lob

B. Temporal lob

C. Frontal lob

D. Oksipital lob

Soru 6

Sinir sisteminde bilginin iletimini hızlandıran yağlı kılıfa ne ad verilir?

A. Akson terminali

B. Miyelin kılıf

C. Dendrit

D. Aksiyon potansiyeli

Soru 7

Hipotalamusun temel işlevi nedir?

A. Hareket koordinasyonu

B. Duygusal anılar oluşturmak

C. Vücudun homeostazisini (iç denge) sağlamak

D. Görsel bilgiyi işlemek

Soru 8

Sol ve sağ beyin yarımkürelerini birbirine bağlayan sinir lifi demeti hangisidir?

A. Bazal ganglionlar

B. Corpus callosum

C. Talamus

D. Beyin sapı

Soru 9

Sinaps aralığında gerçekleşen süreç nedir?

A. Elektriksel iletim

B. Kimyasal iletim

C. Glikoz sentezi

D. Hücre bölünmesi

Soru 10

Denge ve koordinasyondan sorumlu olan beyin bölgesi hangisidir?

A. Hipokampus

B. Talamus

C. Medulla

D. Beyincik (Serebellum)

Soru 11

Otonom sinir sisteminin 'savaş ya da kaç' tepkisini başlatan bölümü hangisidir?

A. Merkezi

B. Somatik

C. Sempatik

D. Parasempatik

Soru 12

Nöroplastisite kavramı neyi ifade eder?

A. Beynin yapısının deneyimle değişebilme yeteneği

B. Nöronların ölümü

C. Beynin sertleşmesi

D. Hormonların beyne etkisi

Soru 13

Yeni anıların oluşturulmasında kritik rol oynayan beyin yapısı hangisidir?

A. Medulla

B. Pons

C. Hipokampus

D. Oksipital lob

Soru 14

Bir nöronun ateşlenmesi için gereken elektriksel eşik değerine ne denir?

A. Eşik değeri

B. Dinlenim potansiyeli

C. Aksiyon potansiyeli

D. Sinaptik boşluk

Soru 15

Hangi nörotransmiter uyku ve ruh hali düzenlemesinde temel rol oynar?

A. Serotonin

B. Glutamat

C. Asetilkolin

D. Endorfin

Soru 16

Sağlık psikolojisinin temel odak noktası nedir?

A. Zeka ölçümü

B. Sadece akıl hastalıkları

C. Psikolojik faktörlerin fiziksel sağlığı nasıl etkilediği

D. Eğitimsel sorunlar

Soru 17

Psikosomatik hastalık ne anlama gelir?

A. Psikolojik kökenli fiziksel belirtiler

B. Kaza sonucu oluşan yaralanmalar

C. Virüs kaynaklı hastalıklar

D. Genetik bozukluklar

Soru 18

Stres, bağışıklık sistemini uzun vadede nasıl etkiler?

A. Güçlendirir

B. Zayıflatır

C. Değiştirmez

D. Sadece uyku düzenini bozar

Soru 19

Tip A kişilik yapısının sağlık üzerindeki en büyük riski nedir?

A. Kalp-damar hastalıkları

B. Hafıza güçlenmesi

C. Düşük tansiyon

D. Kilo kaybı

Soru 20

Plasebo etkisi nedir?

A. Yan etki

B. Zehirli madde

C. İlaç olmadığı halde iyileşme beklentisiyle iyileşme

D. Psikolojik hastalık

Soru 21

Sağlıklı davranış değişikliğinde 'Değişim Aşamaları Modeli'nde ilk adım nedir?

A. Sürdürme

B. Düşünme öncesi (precontemplation)

C. Hazırlık

D. Eylem

Soru 22

Kronik ağrı yönetiminde psikolojik müdahalelerin rolü nedir?

A. İlaç yerine geçme

B. Fiziksel tedavi yapma

C. Ağrıyı tamamen silme

D. Ağrıyla başa çıkma ve odaklanmayı azaltma

Soru 23

Sosyal desteğin sağlık üzerindeki etkisi nasıldır?

A. Sadece yaşlılarda etkilidir

B. Olumlu ve koruyucudur

C. Etkisizdir

D. Stresi artırır

Soru 24

Egzersizin ruh sağlığı üzerindeki en önemli etkisi nedir?

A. Endorfin salgılanmasıyla stresi azaltması

B. Uyku süresini azaltması

C. Zeka artışı

D. İştahı kesmesi

Soru 25

Sağlık inanç modeli neyi açıklar?

A. İlaçların etkisini

B. Hastalıkların genetiğini

C. Bireylerin neden sağlık davranışı gösterip göstermediğini

D. Doktor-hasta ilişkisini

Soru 26

Uyku eksikliğinin bilişsel fonksiyonlara etkisi nedir?

A. Dikkat ve hafızayı olumsuz etkiler

B. Yaratıcılığı artırır

C. Hiçbir etkisi yoktur

D. Zekayı artırır

Soru 27

Sağlık psikolojisinde 'öz-yeterlilik' (self-efficacy) nedir?

A. İlaç bilgisi

B. Doktora güven

C. Bireyin sağlık davranışını sürdürebileceğine olan inancı

D. Genetik sağlık

Soru 28

Beslenme alışkanlıkları ile depresyon arasında nasıl bir ilişki vardır?

A. Dengesiz beslenme riski artırır

B. Sadece şeker artırır

C. Beslenmenin etkisi yoktur

D. İlişki tesadüfidir

Soru 29

Stres yönetimi için en etkili psikolojik tekniklerden biri hangisidir?

A. Gevşeme egzersizleri (nefes, meditasyon)

B. Daha fazla çalışma

C. Kafein tüketimi

D. İzolasyon

Soru 30

Hastanede yatan hastalar için 'kontrol hissi' neden önemlidir?

A. Anlamsızdır

B. Stresi azaltır ve iyileşmeyi hızlandırır

C. Doktorları rahatsız eder

D. İyileşmeyi yavaşlatır

Soru 31

Papez devresinin ana bileşenlerinden biri olan ve duygusal bellek ile korku koşullanmasında kritik rol oynayan 'limbik sistem' yapısı hangisidir?

A. Talamus

B. Substantia Nigra

C. Amigdala

D. Pons

Soru 32

Wernicke-Geschwind modeline göre, işitsel uyaranların anlamlandırılması için gerekli olan 'Wernicke alanı' anatomik olarak hangi lobda yer alır?

A. Frontal Lob

B. Oksipital Lob

C. Temporal Lob

D. Paryetal Lob

Soru 33

Yönetici işlevler (yürütücü işlevler), planlama, dürtü kontrolü ve kişilik bütünlüğü açısından en kritik beyin bölgesi hangisidir?

A. Serebellum

B. Bazal Ganglionlar

C. Prefrontal Korteks

D. Hipokampus

Soru 34

Görsel bilgilerin işlenmesinde 'ventral akış' (ne yolu) hangi lobda sonlanarak nesne tanıma işlevini gerçekleştirir?

A. Temporal Lob

B. Frontal Lob

C. İnsula

D. Paryetal Lob

Soru 35

Kısa süreli belleğin uzun süreli belleğe dönüştürülmesinde (konsolidasyon) temel rol oynayan yapı hangisidir?

A. Girus Singuli

B. Hipokampus

C. Amigdala

D. Talamus

Soru 36

Motor planlama ve istemli hareketlerin başlatılmasında görevli olan 'Broca alanı' beynin hangi yarım küresinde (sağ elini kullanan bireylerin %95'inde) baskındır?

A. Serebral Korteks

B. Korpus Kallosum

C. Sol Hemisfer

D. Sağ Hemisfer

Soru 37

Spasyal (mekansal) farkındalık, vücut şeması ve dikkatin yönlendirilmesi hangi beyin lobunun temel işlevidir?

A. Oksipital Lob

B. Paryetal Lob

C. Frontal Lob

D. Temporal Lob

Soru 38

İstemli motor hareketlerin düzgünleştirilmesi, dengenin sağlanması ve motor öğrenmede merkezi rol oynayan yapı hangisidir?

A. Bazal Ganglionlar

B. Medulla Oblongata

C. Talamus

D. Serebellum

Soru 39

Duyusal bilgilerin (koku hariç) kortekse iletilmeden önce geçtiği ana 'röle istasyonu' hangisidir?

A. Epitalamus

B. Subtalamus

C. Talamus

D. Hipotalamus

Soru 40

Parkinson hastalığında temel patoloji, hangi bölgedeki dopaminerjik nöronların kaybı ile ilişkilidir?

A. Substantia Nigra

B. Amigdala

C. Hipokampus

D. Girus Singuli