3. MOND (Modifiye Newton Dinamiği) teorisinin, karanlık maddeye alternatif olarak sunduğu temel iddia nedir?
A)Çok düşük ivmeli sistemlerde kütleçekim yasalarının değişmesi
B)Karanlık maddenin aslında kara deliklerden oluşması
C)Evrenin genişlemesinin bir illüzyon olması
D)Karanlık enerjinin bir negatif basınç alanı olması
4. Evrenin gelecekteki olası sonlarından biri olan 'Büyük Yırtılma' (Big Rip), hangi parametrenin -1'den küçük olması durumunda gerçekleşir?
A)Kozmik mikrodalga arka plan ışınımı
B)Hubble sabiti
C)Karanlık enerji durum denklemi parametresi (w)
D)Kritik yoğunluk oranı (Omega)
5. Anakol yıldızlarının 'dönüş noktası' (turn-off point) bir yıldız kümesi için neyi ifade eder?
A)Kümenin yaşını belirleyen, anakoldan ayrılan en parlak yıldızlar
B)Kümenin merkezindeki karadeliklerin kütle çekim etkisi
C)Kümenin toplam metal içeriğinin (metallicity) ölçümü
D)Kümenin galaksi etrafındaki yörüngesinin en uzak noktası
6. Anakol (main sequence) üzerinde bulunan yıldızların enerji üretim mekanizması genel olarak nedir?
A)CNO döngüsü ve proton-proton zinciri ile hidrojen füzyonu
B)Helyumun karbona dönüşmesi (üçlü alfa süreci)
C)Kütleçekimsel büzülme ile açığa çıkan potansiyel enerji
D)Elektron dejenerasyon basıncı kaynaklı termal enerji
7. Asimptotik Dev Kolu (AGB) yıldızlarının iç yapısı nasıldır?
A)Dejenere karbon-oksijen çekirdek etrafında helyum ve hidrojen yakan kabuklar
B)Tamamen hidrojen yakan bir çekirdek ve geniş bir atmosfer
C)Merkezde demir füzyonu yapan nötronize olmuş bir çekirdek
D)Sadece helyum füzyonu ile enerji üreten küçük ve yoğun bir çekirdek
8. Evrenin genişleme hızının zamanla artmasını sağlayan 'Karanlık Enerji'nin, standart kozmolojik modeldeki (ΛCDM) matematiksel karşılığı nedir?
A)Radyasyon yoğunluğu
B)Kozmolojik sabit (Lambda)
C)Karanlık madde yoğunluğu
D)Curvature (Eğrilik) parametresi
9. Galaktik dönme eğrilerindeki anomaliyi açıklamak için öne sürülen 'Karanlık Madde' hipotezinde, parçacıkların baryonik maddeyle etkileşimi hangi kuvvetle sınırlıdır?
A)Sadece kütleçekimi ve zayıf nükleer kuvvet
B)Elektromanyetik ve güçlü nükleer kuvvet
C)Sadece elektromanyetik kuvvet
D)Dört temel kuvvetin tamamı
10. Bir yıldızın Hertzsprung-Russell diyagramındaki konumu, temel olarak hangi iki fiziksel parametreye bağlıdır?
A)Yıldızın yüzey sıcaklığı ve ışıma gücü (luminosity)
B)Yıldızın toplam kütlesi ve kimyasal bileşimi
C)Yıldızın yaşı ve merkezindeki füzyon hızı
D)Yıldızın yarıçapı ve galaktik dönme hızı
11. Güneş koronal kütle atımlarının (CME) Dünya'ya ulaştığında oluşturduğu şok dalgasının arkasındaki bölgeye ne denir?
A)Magnetosheath
B)Plazmasfer
C)Kuyruk akımı (Tail current)
D)Sheath bölgesi
12. Manyetik fırtınaların şiddetini ölçmek için kullanılan ve ekvatoral halka akımındaki değişimleri temsil eden endeks hangisidir?
A)Kp Endeksi
B)Dst Endeksi
C)F10.7 Akı Endeksi
D)AE Endeksi
13. Dünya'nın manyetik alanının güneş rüzgarı tarafından arkaya doğru sürüklenerek oluşturduğu uzatılmış yapıya ne ad verilir?
A)Bow Shock
B)Magnetosheath
C)Plazmapause
D)Manyetik Kuyruk (Magnetotail)
14. Bir yıldızın evrimi sırasında anakoldan ayrılıp 'Kırmızı Dev' koluna geçiş yapmasının temel fiziksel nedeni nedir?
A)Merkezindeki hidrojenin tükenmesi ve çekirdeğin büzülerek ısınması
B)Yıldızın kütlesinin dış katmanlardan hızla uzaya saçılması
C)Merkezindeki helyumun tamamen karbona dönüşmesi
D)Yıldızın manyetik alanının aniden çökmesi
15. Güneş'in 11 yıllık döngüsünün temel kaynağı olarak kabul edilen, diferansiyel rotasyon ve konveksiyonun etkileşimiyle oluşan mekanizma hangisidir?
A)Dinamolu (Dynamo) süreç
B)Kuantum tünelleme
C)Radyatif zon sızıntısı
D)Plazma osilasyon modülasyonu
16. Dünya'nın manyetosferinde, güneş rüzgarının dinamik basıncı ile yerin manyetik alanının dengelendiği dış sınıra ne ad verilir?
A)Plazmapoz
B)Kuyruk lobu
C)Manyetopoz
D)Bow Shock
17. Yıldız evriminde 'Hayashi Çizgisi' neyi ifade eder?
A)Yıldızın hidrostatik dengeye ulaşmadan önceki evrimsel izi
B)Süpernova patlaması sonrası oluşan şok dalgası sınırı
C)Kırmızı devlerin maksimum ışıma gücüne ulaştığı sınır
D)Bir yıldızın anakola giriş yaparken geçtiği kararsızlık bölgesi
18. Karanlık enerjinin evrendeki enerji yoğunluğu, evren genişledikçe nasıl değişir?
A)Hacimle ters orantılı olarak artar
B)Evren genişlese de sabit kalır (vakum enerjisi varsayımı)
C)Madde yoğunluğu ile birlikte azalır
D)Kütleçekim etkisiyle karesel olarak düşer
19. Güneş rüzgarının süpersonik hıza ulaştığı ve güneş koronasından dışa doğru genişlediği bölgeye ne ad verilir?
A)Parker Sınırı
B)Kritik Nokta
C)Alfvén Yüzeyi
D)Heliosferik Akım Sayfası
20. Evrenin 'düz' (flat) olduğu varsayımı, hangi kozmolojik gözlemle büyük oranda desteklenmektedir?
A)Galaksilerin birbirlerinden uzaklaşma hızı
B)Karanlık madde halelerinin yoğunluğu
C)Kozmik Mikrodalga Arka Plan (CMB) ışınımının anizotropi spektrumu
D)Nötrino salınımı deneyleri
21. HR diyagramında 'Spektral Sınıf' ile 'Yüzey Sıcaklığı' arasındaki ilişki dikkate alındığında, en sıcak yıldızlar hangi harf sınıfındadır?
A)M sınıfı
B)G sınıfı
C)O sınıfı
D)K sınıfı
22. Güneş'in atmosferinde sıcaklığın fotoküreden korona yönüne doğru aniden artmasına neden olan temel olgu hangisidir?
A)Nötrino salınımı
B)Nanoflare (mikro-flaş) ısınması
C)Kütleçekimsel çökme
D)Yüzey yerçekimi dalgaları
23. Beyaz cücelerin HR diyagramındaki konumu ve onları destekleyen fiziksel basınç türü hangisidir?
A)Diyagramın sol alt köşesi; elektron dejenerasyon basıncı
B)Diyagramın sağ üst köşesi; radyasyon basıncı
C)Diyagramın merkez hattı; termal gaz basıncı
D)Diyagramın en üstü; nötron dejenerasyon basıncı
24. Güneş rüzgarındaki donmuş manyetik alan kavramını tanımlayan ve plazmanın iletkenliğini ifade eden fiziksel prensip nedir?
A)Lenz Yasası
B)Faraday İndüksiyonu
C)Alfvén'in Dondurulmuş Akı Teoremi
D)Bernoulli Prensibi
25. Aksiyonlar (Axions), karanlık madde adayı olarak hangi temel fizik problemini çözmek için başlangıçta önerilmiştir?
A)CP simetrisinin güçlü etkileşimlerde korunumu (Strong CP problem)
B)Kuantum kütleçekimi
C)Parçacıkların kütlesiz olması
D)Elektronların spin değerleri
26. Sefe Değişenleri (Cepheid variables) HR diyagramındaki hangi özel bölgede yer alırlar?
A)Kararsızlık Şeridi (Instability Strip)
B)Anakolun üst kısmı
C)Beyaz cüce dizisi
D)Yatay kolun en soğuk noktası
27. Güneş flaşlarından yayılan X-ışınlarının iyonosfer üzerindeki ani etkisi sonucu gerçekleşen olay nedir?
A)Auroral alt fırtına
B)Van Allen kuşaklarının genişlemesi
C)Ani İyonosferik Bozulma (SID)
D)Termosferik çöküş
28. Güneş rüzgarı plazmasının manyetik alan çizgileri boyunca kutup bölgelerine huni gibi aktığı bölgeye ne denir?
A)Kutup hunisi (Polar cusp)
B)Manyetik kuyruk (Magnetotail)
C)Plazma tabakası
D)Radyasyon kuşağı
29. Güneş rüzgarının hızının ani bir şekilde arttığı ve manyetik alanın kutuplanmasının değiştiği güneş rüzgarı akımları nasıl tanımlanır?
A)Coronal Hole High-Speed Streams
B)Magnetosferik plazma akışı
C)Fotoküre patlamaları
D)İyonosferik yansıma dalgaları
30. Evrenin geleceğine dair 'Big Crunch' (Büyük Çöküş) senaryosunun gerçekleşmesi için evrendeki toplam madde yoğunluğunun hangi değeri aşması gerekir?
A)Kritik yoğunluk değerinin (Omega > 1)
B)Sıfır noktası enerjisinin
C)Karanlık enerji yoğunluğunun
D)Planck yoğunluğunun
31. Yıldızların kütle-ışıma gücü (Mass-Luminosity) ilişkisi anakol yıldızları için nasıl formüle edilir?
A)L ∝ M^3.5
B)L ∝ M^2
C)L ∝ M^-1
D)L ∝ M^0.5
32. Karanlık madde adaylarından biri olan WIMP'lerin (Zayıf Etkileşimli Büyük Kütleli Parçacıklar) termal üretimi hangi mekanizma ile açıklanır?
A)Freeze-out (donma) mekanizması
B)Hawking radyasyonu
C)Kuantum tünelleme
D)Baryogenez
33. Güneş benzeri kütleye sahip yıldızların, helyum yakmaya başladıktan sonra HR diyagramında hareket ettikleri yatay bölgeye ne ad verilir?
A)Yatay Kol (Horizontal Branch)
B)Devler Kolu (Giant Branch)
C)Kararsızlık Şeridi (Instability Strip)
D)Asimptotik Dev Kolu (AGB)
34. Evrenin genişleme hızını tanımlayan Hubble parametresi (H), zamanın bir fonksiyonu olarak hangi birimle ifade edilir?
A)km/s/Mpc
B)Mpc/s
C)kg/m³
D)Joule/m³
35. Evrenin genişlemesini gözlemlemek için kullanılan 'Standart Mumlar' olarak bilinen Tip Ia süpernovaların temel özelliği nedir?
A)Her zaman aynı merkezkaç kuvvetine sahip olmaları
B)Çandrasekhar limitini aşan beyaz cücelerin patlamasıyla sabit bir mutlak parlaklık üretmeleri
C)Sadece çok genç galaksilerde bulunmaları
D)Işık hızının mesafeye göre değiştiğini kanıtlamaları
36. Chandrasekhar limiti nedir ve hangi gök cismi için geçerlidir?
A)Beyaz cücelerin sahip olabileceği maksimum kütle sınırı (yaklaşık 1.4 Güneş kütlesi)
B)Nötron yıldızlarının karadeliğe dönüşmeden önceki kütle sınırı
C)Bir yıldızın anakolda kalma süresinin kütleye bağlı üst sınırı
D)Yıldızlararası bulutların çökmesi için gereken minimum kütle