Türkçe yazım kurallarına göre 'alt' sözcüğü ile kurulan birleşik kelimelerden hangisinin yazımı yanlıştır?
▼
A
Alt geçit
B
Altyapı
C
Altüst
D
Alt yazı
2
Metinler arasılık (intertextuality) kavramını ilk kez ortaya atan ve metnin diğer metinlerin bir 'mozaik' olduğunu savunan kuramcı kimdir?
▼
A
Roland Barthes
B
Julia Kristeva
C
Umberto Eco
D
Gérard Genette
3
Edebiyat teorisinde 'türetme' terimi neyi ifade eder?
▼
A
Yeni bir tür ya da akım yaratmayı.
B
Mevcut bir eserin yeniden yazımını.
C
Bir eserin başka bir metin üzerinden yorumlanmasını.
D
Klasik eserlerin modernize edilmesini.
4
Türk lehçeleri sınıflandırmasında, 'z' ve 'ş' seslerinin korunduğu (Zetacılık/Şetacılık) lehçe grubu aşağıdakilerden hangisidir?
▼
A
Oğuz Grubu
B
Kıpçak Grubu
C
Bulgar (Oğur) Grubu
D
Karluk Grubu
5
Osmanlıca'da 'terkib-i izafî' yapısının Türkçeye entegrasyonu sonucunda oluşan en belirgin dilsel durum nedir?
▼
A
Sözcüklerin Türkçe kökenlerini tamamen yitirmesi
B
Tamlayan ve tamlanan arasına giren unsurların cümle yapısını karmaşıklaştırması
C
Türkçe çekim eklerinin tamamen kaldırılması
D
Fiil soylu kelimelerin isimleşmesi
6
Uygur dönemine ait metinlerde, Maniheizm ve Budizm etkisinin dildeki en belirgin yansıması aşağıdakilerden hangisidir?
▼
A
Sogdca ve Sanskritçe kökenli terminolojinin yoğun kullanımı
B
Arap alfabesinin ilk kez sistematik şekilde uygulanması
C
Söz diziminin tamamen Farsça yapısına bürünmesi
D
Yalın Türkçe kelimelerin tamamen terk edilmesi
7
Söylem analizinde 'edim' (speech act) kuramına göre, bir sözün söylenmesiyle birlikte bir eylemin de gerçekleşmesi (örneğin: 'Söz veriyorum') ne olarak tanımlanır?
▼
A
Edimsel (performative) söz eylem
B
Betimleyici söz eylem
C
Sorgulayıcı söz eylem
D
Dışlayıcı söz eylem
8
Michel Foucault'nun 'söylem' (discourse) kavramı, aşağıdakilerden hangisiyle doğrudan ilişkilidir?
▼
A
Sadece edebi metinlerin estetik değerleriyle
B
Bilgi, iktidar ve özne oluşumu arasındaki ilişkilerle
C
Dilin sadece ses bilgisel özellikleriyle
D
Yazarın biyografik verilerinin metne yansımasıyla
9
Aşağıdakilerden hangisi metin çözümlemesi açısından önemli bir yaklaşımdır?
▼
A
Biçimsel analiz.
B
Sadece içerik analizi.
C
Metin dışı faktörlerin göz ardı edilmesi.
D
Tek bir yorumun savunulması.
10
Harezm Türkçesi döneminde yazılan 'Muhabbetnâme' adlı eserin Türk dili tarihi açısından önemi nedir?
▼
A
Oğuz ve Kıpçak özelliklerinin iç içe geçtiği bir geçiş dönemi eseri olması
B
Sadece Çağatayca kelimelerden oluşması
C
Tamamen Arapça gramer kurallarına göre yazılması
D
Anadolu sahasında yazılmış ilk manzum eser olması
11
Aşağıdakilerden hangisi 'Batı Türkçesi'nin dönemlerinden biri değildir?
▼
A
Eski Anadolu Türkçesi
B
Osmanlı Türkçesi
C
Türkiye Türkçesi
D
Çağatay Türkçesi
12
Osmanlı Türkçesi döneminde devletin resmi yazışmalarında kullanılan süslü ve ağdalı dile ne ad verilir?
▼
A
Türki-i Basit
B
Münşeat
C
İnşa
D
Mahalli üslup
13
Teun A. van Dijk’ın 'söylem' çözümlemelerinde 'makro yapı' (macrostructure) neyi ifade eder?
▼
A
Metnin cümle düzeyindeki dil bilgisel yapısını
B
Metnin genel temasını, konusunu ve küresel anlamını
C
Yazarın kullandığı kelime seçimlerini
D
Metnin fiziksel uzunluğunu
14
Aşağıdakilerden hangisi 'edebiyat dışı metin' (non-fiction) türlerinden biri değildir?
▼
A
Biyografi
B
Deneme
C
Roman
D
Anı
15
Aşağıdaki eserlerden hangisi 'Çağatay Türkçesi'nin en önemli temsilcisi kabul edilen Ali Şir Nevai'ye aittir?
▼
A
Muhakemetü'l-Lugateyn
B
Şecere-i Türk
C
İbadetname
D
Yadigar
16
Türkçede 'art zamanlı' (diachronical) dilbilim çalışmaları en çok hangi alanla ilgilenir?
▼
A
Dillerin belirli bir andaki yapısı
B
Dillerin tarihsel gelişim süreci
C
Cümle içindeki sözcük dizimi
D
Söylem içindeki iktidar ilişkileri
17
Yeni Lisan hareketinin temel ilkesi olan 'yazı dili ile konuşma dili arasındaki farkı kaldırma' fikri hangi dergide savunulmuştur?
▼
A
Servet-i Fünun
B
Genç Kalemler
C
Tercüman-ı Ahval
D
İkdam
18
19. yüzyılda 'dilde sadeleşme' fikrini ilk kez sistematik olarak savunan ve 'Lisan' adlı makaleyi yazan isim kimdir?
▼
A
Namık Kemal
B
Şinasi
C
Ziya Gökalp
D
Ömer Seyfettin
19
Aşağıdaki Türk lehçelerinden hangisi 'Sibirya Türkçesi' (Kuzey Grubu) içerisinde yer almaktadır?
▼
A
Azerbaycan Türkçesi
B
Yakut (Saha) Türkçesi
C
Özbek Türkçesi
D
Tatar Türkçesi
20
Söylem analizinde, konuşmacının ifade ettiği yargının sorumluluğunu üstlenmekten kaçınmak için kullandığı 'sanırım, galiba, bana göre' gibi ifadelere ne ad verilir?
▼
A
Edimsel belirteç
B
Öznellik (subjectivity) belirteçleri
C
Kiplik (modality) belirteçleri
D
Sözcelem edimleri
21
Türkçenin tarihsel süreçte kelime başında 'b-' sesini korumasına karşın, hangi lehçe grubunda bu ses 'm-' (ben > men) şekline dönüşmüştür?
▼
A
Oğuz Grubu
B
Kıpçak ve Karluk Grubu
C
Bulgar Grubu
D
Sibirya Grubu
22
Aynı morfemin farklı sesletim biçimlerine (örneğin Türkçede bulunma durum ekinin -da/-de/-ta/-te olması) ne ad verilir?
▼
A
Allomorf
B
Morfem
C
Fonem
D
Kök
23
Metin çözümlemede 'metinlerarasılık' (intertextuality) kavramını edebiyat kuramına kazandıran düşünür kimdir?
▼
A
Julia Kristeva
B
Roland Barthes
C
Michel Foucault
D
Umberto Eco
24
Ünlülerin oluşumu sırasında dilin dikey hareketine göre sınıflandırılması, aşağıdaki fonetik parametrelerden hangisiyle ilgilidir?
▼
A
Dudak konumu
B
Dil yüksekliği (kapalı/açık)
C
Hava akışı
D
Ses teli titreşimi
25
Türkçenin yazılı belgelerle takip edilebilen en eski dönemi olan ve 'Göktürkçe' olarak da adlandırılan dönem aşağıdakilerden hangisidir?
▼
A
İlk Türkçe
B
Eski Türkçe
C
Orta Türkçe
D
Kuzey-Doğu Türkçesi
26
Türk dili tarihinde 'Çağatayca'nın edebi bir dil olarak yükselişinde en büyük pay sahibi olan şair kimdir?
▼
A
Yusuf Has Hacib
B
Ali Şîr Nevâî
C
Ahmed Yesevî
D
Edib Ahmed Yüknekî
27
Türkçede 'göz' kelimesinin kökeni ve tarihsel süreçteki ses değişimi hangi dil bilgisi dalının inceleme alanına girer?
▼
A
Sentaks
B
Semantik
C
Etimoloji
D
Morfoloji
28
Eski Anadolu Türkçesi döneminde görülen 'mübteda-haber' uyumu ve cümle yapısındaki belirgin özellik aşağıdakilerden hangisidir?
▼
A
Farsça izafet terkibinin çok nadir kullanılması
B
Fiil çekimlerinde şahıs eklerinin henüz gelişmemiş olması
C
Söz diziminin tam bir esneklikle, Türkçe sentaksına uygun olması
D
Sadece Arapça edatların cümle başında kullanılması
29
Pragmatik alanında 'konuşma aktı' ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
▼
A
Konuşma aktı, yalnızca sözel iletişimde geçerlidir.
B
Konuşma aktı, iletişimde niyet ve bağlamı göz önünde bulundurur.
C
Konuşma aktı, dilin sosyal kullanımıyla ilgilidir.
D
Konuşma aktı, dinleyicinin anlam üzerindeki etkisini değerlendirir.
30
Söylem analizinde 'örtük özne' veya 'edilgen çatı' kullanımı genellikle neyi gizlemeye yöneliktir?
▼
A
Cümle vurgusunu
B
Eylemin failini
C
Zaman bildirimini
D
Sözcük türünü
31
Postmodern metinlerin en belirgin söylemsel özelliklerinden biri aşağıdakilerden hangisidir?
▼
A
Büyük anlatılara ve kesin gerçeklere duyulan güven
B
Parçalanmış anlatı yapısı ve kesinliğin reddi
C
Didaktik (öğretici) bir üslubun benimsenmesi
D
Doğa tasvirlerine aşırı ağırlık verilmesi
32
Ferdinand de Saussure'ün 'gösterge' (signe) kuramına göre, bir göstergenin zihinde oluşturduğu kavrama verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?
▼
A
Gösteren (signifiant)
B
Gösterilen (signifié)
C
Dizimsel bağlam
D
Sözcelem
33
XIV. yüzyıl Anadolu sahası eserlerinde görülen 'ol-durur' veya 'eyler-men' gibi yapıların tarihsel süreçteki karşılığı nedir?
▼
A
Eski Türkçeden miras kalan ekleşmiş yardımcı fiil kullanımları
B
Farsçadan doğrudan alınmış çekim ekleri
C
Sadece şiir diline mahsus yapay formlar
D
Batı Türkçesine özgü yeni türetilmiş zarf-fiiller
34
Bir dildeki sözcüklerin yapısal özelliklerini, sınıflandırmasını ve oluşum süreçlerini inceleyen dilbilim dalı hangisidir?
▼
A
Fonetik
B
Sentaks
C
Semantik
D
Morfoloji
35
Aşağıdaki edebi akımlardan hangisi, bireyin içsel deneyimlerine ve varoluşsal kaygılarına odaklanır?
▼
A
Sembolist.
B
Realist.
C
Modernist.
D
Naturalist.
36
Şiirsel anlamın genişliğini ve derinliğini anlamak için hangi edebi teori en çok kullanılır?
▼
A
Yapısalcılık.
B
Post-yapısalcılık.
C
Formalizm.
D
Realizm.
37
Aşağıdaki metin türlerinden hangisi daha çok 'nesnel' ve 'bilgilendirici' söylem kategorisinde yer alır?
▼
A
Şiir
B
Makale
C
Tiyatro
D
Masal
38
Bir metnin 'tür' (genre) özelliklerini belirleyen en temel kriter aşağıdakilerden hangisidir?
▼
A
Metnin basıldığı kağıdın kalitesi
B
Metnin toplumsal işlevi, amacı ve yapısal kalıpları
C
Yazarın yaşadığı dönemin siyasi olayları
D
Metnin çeviri olup olmadığı
39
Orhun Yazıtları'nda kullanılan 'Runik' karakterli alfabenin bilim dünyasındaki teknik adı nedir?
▼
A
Uygur Alfabesi
B
Göktürk Alfabesi
C
Sogd Alfabesi
D
Brahmi Alfabesi
40
Noam Chomsky'nin 'Evrensel Dilbilgisi' kuramına göre, çocukların dili edinmesini sağlayan doğuştan gelen yapıya ne denir?
▼
A
Dil edinim düzeneği
B
Sentaktik ağaç
C
Bilişsel şema
D
Yüzey yapısı
Bu Soruları Yarışma Olarak Oyna!
Arkadaşlarınla veya tek başına interaktif bilgi yarışması formatında oyna. Ücretsiz, kayıt gerekmez.